puste
Telefon kontaktowy
punktorZamek / Muzeum, tel. (089) 625 03 70

Ikonka - zamek
NIDZICA
¤ Gotycki zamek krzyżacki ¤

Przejście do zdjęć
Zdjęciapuste

Frontowe zdjęcie zamku nidzica

Ocena


Możesz ocenić:
Nidzica - Gotycki zamek krzyżacki

Ocena obecnej atrakcyjności obiektu
3.5 stars Średnia ocena: 3.5 na 5. Głosowało osób: 159
            
 
Ocena nastawienia do turystów na terenie obiektu
3.5 stars Średnia ocena: 3.5 na 5. Głosowało osób: 130
            
 
Jeśli podoba Ci się ta strona, wesprzyj ją w Google!  


Opis


Ozdobna pierwsza litera bardzo dobrze zachowana krzyżacka warownia stoi na wzgórzu na wschód od centrum Nidzicy na lewym brzegu Nidy. Obiekt nie był powiązany z ufortyfikowanym miastem, otaczały go moczary i bagna. Całość zbudowano z cegieł na kamiennej podmurówce, na planie prostokąta o wymiarach 50x34 m. Mury częściowo zdobione są cegłą zendrówką. Wjazd prowadzi przez przedzamcze z bramą, dwoma budynkami i basteją. Dziś znajduje się tu kasa oraz sklepik z obrazami i rzeźbami, a kiedyś stały stajnie i mieszkała służba. Nie zachowało się drugie mniejsze przedzamcze (widać je na rekonstrukcji), obecnie na jego miejscu rośnie okazały dąb. Brama do zamku właściwego wysunięta jest poza lico muru obwodowego i posiada ozdobny szczyt. Broniła jej niegdyś brona i most zwodzony ponad suchą fosą. Nad bramą znajdowała się kaplica zamkowa, a w pobliskich komnatach mieszkał wójt i kapelan. Po obu stronach bramy stoją dwie potężne kwadratowe wieże o pięciu kondygnacjach. W piwnicach pod nimi działało więzienne.
Ferdynand Gregorovius
Zamek został odbudowany w XIX staraniem nidzickiego prawnika Ferdynada Tymoteusza Gregoroviusa. Jego syn również Ferdynad był sławnym niemieckim historykiem i pisarzem, autorem dziejów Rzymu i Aten. Jak sam twierdził, zamek nidzicki miał ogromny wpływ na jego życie: "Szacowny zamek był wielkim czynnikiem w mojej małej historii życia - stąd brał się związek z Zamkiem św. Anioła w Rzymie. Bez tamtych nidzickich wież rycerskich zapewne nie napisałbym historii miasta Rzymu w średniowieczu".
Stykające się z wieżami boczne piętrowe skrzydła służyły na cele gospodarcze oraz na kwatery dla rycerstwa i giermków. Skrzydło zachodnie (czyli naprzeciwko wejścia) również zwieńczone jest ozdobnymi szczytami, był to bowiem główny budynek zakonny. Posiada on dwa piętra (z pierwszym reprezentacyjnym) i piwnice. Znajduje się tu m.in. druga kaplica i refektarz z zachowanymi freskami z XIV i XV wieku. Wszystkie skrzydła zamkowe poza wschodnim na koronie murów posiadają ganki obronne. Prostokątny dziedziniec zamkowy otoczony jest łączącym wszystkie budynki na poziomie pierwszego piętra, drewnianym gankiem, na który można swobodnie wchodzić. Nie zachowała się tutaj studnia i wieżyczka z klatka schodową w narożniku płd.-wsch.
Zamek warto obejść dookoła, aby zobaczyć wystające z murów wykusze czyli dawne ubikacje, duże gotyckie okna ostrołukowe, strzelnice oraz pozostałości drugiej linii murów z niskimi bastejami. We wnętrzach zajmowanych przez muzeum regionalne prezentowane są wystawy archeologiczne, historyczne i etnograficzne, z oryginalnego wyposażenia niestety nic się nie zachowało. Jest tu także kawiarnia.
Zamek zyskał ostatnio iluminację, warto byłoby więc zobaczyć go nocą, choć w lecie i tak prawie całkowicie zasłaniają go drzewa. Wg mnie zdecydowanie powinno się je przetrzebić...

Rekonstrukcja lub stary widok zamku nidzica
Przedwojenna pocztówka


Plan

Powrót na górę


Plan zamku nidzica
Ufortyfikowane miasto i zamek
Źródło: Leksykon Zamków w Polsce, L. Kajzer, S. Kołodziejski, J. Salm, Arkady 2002


Plan zamku nidzica
Plan I piętra
Źródło: Zamki krzyżackie w Polsce, M. Haftka, Malbork - Płock 1999

Rekonstrukcja



Rekonstrukcja lub stary widok zamku nidzica
Rekonstrukcja zamku z XVI wieku autorstwa P. Moszczyńskiego
Źródło: Nidzica - Przewodnik historyczny, L. Ekiert


Historia

Powrót na górę

Ozdobna pierwsza litera pierwotną warownię drewnianą wznieśli Krzyżacy już połowie XIII wieku. Budowę murowanego zamku Neidenburg (Zamek nad Nidą) rozpoczęto w II poł. XIV wieku z inicjatywy wielkiego mistrza Winrycha von Kniprode. Początkowe plany wzniesienia niewielkiego zamku zostały zmienione, postanowiono postawić potężną warownię mającą strzec granicy krzyżacko - mazowieckiej.

Rekonstrukcja lub stary widok zamku nidzica
Widok miasta i zamku z roku 1684 wg K. Hartknocha
Źródło: Zamki krzyżackie w Polsce, M. Haftka, Malbork - Płock 1999

Zmagania z zakonem
12 lipca 1410 wojska polsko - litewskie zdobyły poraz pierwszy zamek nidzicki. Nie był on broniony, ponieważ cała załoga wraz z prokuratorem wyruszyła do zgrupowania wojsk zakonnych. Król Jagiełło oddał zamek księciu Januszowi Mazowickiemu. Wkrótce jednak Nidzica powróciła do Krzyżaków na mocy pokoju toruńskiego. Podczas kolejnej wojny zwanej głodową, Krzyżacy stawili zacięty opór. Wojska Jagiełły pod jego osobistym dowództwem, oblegały zamek przez 8 dni. 6 sierpnia 1414 r. obrońcy skapitulowali. Jednak, gdy oddziały polsko - litewskie wyruszyły ku Brodnicy, niespodziewanym atakiem odbił zamek komtur Ostródy Jan von Bichau. W 1454 roku antykrzyżacki Związek Pruski przejął zamek i oddał go w polskie ręce. Obsadzono go zaciężną załogą czeską pod wodzą Jana Koldy z Żampachu, który nie dość że utrzymał warownię do końca wojny trzynastoletniej to jeszcze urządzał zwycięskie wyprawy na Działdowo. Niestety kolejny pokój toruński (1466 r.) przywrócił Nidzicę zakonowi. Ostatnie zmagania polsko - krzyżackie w roku 1520, w Nidzicy nie przyniosły nam już wyraźnego sukcesu militarnego. Miasto zostało zdobyte, ale zamek nie. Krzyżacy sprowadzili spore posiłki, a w oblegających wojskach polskich brakowało piechoty i dział (dominowała nieprzydatna w tym przypadku jazda). Dlatego oblężenie zostało zwinięte, spalono tylko młyn przy zamku. Po ostatecznej klęsce i sekularyzacji zakonu, zamek od 1525 r. stał się siedzibą starosty w Księstwie Pruskim, lenniku Rzeczpospolitej.

punktorI poł. XIV w. - drewniana warownia była siedzibą komornika zakonnego
punktor1359 r. - pierwsza wzmianka w dokumentach o murowanym zamku. Prawdopodobnie był to niewielki obiekt usytuowany na miejscu obecnego przedzamcza
punktorlata 1370-1407 - budowa nowego znacznie większego zamku
punktor1404 r. - poświęcono kaplice zamkową
punktor1409 r. - nidzicka warownia zyskała na znaczeniu i stała się siedzibą krzyżackiego prokuratora
punktor12.07.1410 - przed bitwą pod Grunwaldem zamek na krótko zajęły wojska króla Władysława Jagiełły
punktor1413 - komtur Henryk von Plauen rozbudował zamek
punktor1414 r. - ponowne zajęcie zamku przez wojska polsko-litewskie
punktor1454 r. - dzięki antykrzyżackiej postawie mieszczan , zamek został obsadzony załogą czeską na żołdzie polskim i broniony do końca wojny trzynastoletniej
punktor1466 r. - po drugim pokoju toruńskim zamek stał się siedzibą komtura Wilhelma von Eppingena
punktor1472 r. - na zamku zawarto porozumienie z księciem mazowieckim w sprawie ruchu granicznego. Stronę polską reprezentowali m.in. kasztelan Jan Lipski i marszałek płocki Jakub Golnicki
Okrucieństwo Krzyżaków
Rządy krzyżackie w Nidzicy był bardzo okrutne. Zachowały się skargi mieszczan z poł. XV wiek do polskiego króla. Prokurator rezydujący na zamku - Kynsberger z Niborka za lekkie skaleczenie mieszczanina kazał uciąć biednemu chłopu obie ręce, a kucharza z pewną sumą pieniędzy powiesił, ponieważ bez żadnych dowodów uznał że ten je ukradł. Natomiast za złorzeczenie zakonowi pewna kobieta i dziewczynka zostały jego wyrokiem utopione.

punktor1488 r. - rozpoczęto budowę nowego podzamcza
punktor1517 r. - rozbudowa przedzamcza. Powstała wtedy zachowana do dzisiaj przy wejściu baszta-basteja
punktor 1520 - w czasie ostatniej wojny z zakonem Polakom udało się zdobyć tylko miasto
punktorkoniec XVI w. - powstały nowe fortyfikacje od zachodu: mury obwodowe z bastejami oraz drugie przedzamcze, które niestety spłonęło dwa wieki później. Pracami kierował prawdopodobnie architekt z Królewca Błażej Berwart
punktor1655 r. - podczas "potopu" zamek zajęli Szwedzi. Rok później bezskutecznie oblegali go sprzymierzeni z Polakami Tatarzy
punktor1657 r. - odbudowa zamku
punktor17.12.1784 - wielki pożar doprowadził do spalenia części zamku, głównie podzamcza
punktor1812 r. - pobyt wojsk napoleońskich w Nidzicy przyczynił się do poważnej dewastacji zamku
punktorlata 1828–1830 - zrujnowanym zamkiem zainteresował się miejscowy radca prawny Ferdynand Tymoteusz Gregorovius. Odbudował go na sąd i więzienie
punktor1837 r. - na stokach wzgórza zamkowego utworzono park.
punktor1945 - podczas wojny warownia została poważnie zniszczona
punktor18.12.1965 - zamek został odnowiony, odsłonięto też przy nim pomnik króla Jagiełły

Rekonstrukcja lub stary widok zamku!@
Przekrój wschodniego skrzydła zamku
Źródło: Nidzica - Przewodnik historyczny, L. Ekiert



Rekonstrukcja lub stary widok zamku nidzica
Przedwojenna pocztówka


Wstęp

Płatny 6 zł.

Ponieważ informacje o godzinach otwarcia, a przede wszystkim cenach biletów szybko się dezaktualizują, sprawdź je na stronie oficjalnej opisywanego zamku/dworu:
otwórz stronę obiektu

Położenie i dojazd


Północna część woj. warmińsko-mazurskiego. 52 km na południe od Olsztyna, 30 km na północ od Mławy. Zobacz na mapie.
Dojazd pociągiem z 4 kierunków: Warszawa, Olsztyn, Łódź, Działdowo. PKS-em z wielu miast: Gdańska, Warszawy, Elbląga, Olsztyna. Zarośnięte wzgórze, które widać z rynku kryje w sobie mury zamku.

GPS
Współrzędne geograficzne:

format D (stopnie):   N 53.35967778°,  E 20.42903611°
format DM (stopnie, minuty):   N 53° 21.5806668',  E 20° 25.7421666'
format DMS (stopnie, minuty, sekundy):   N 53° 21' 34.84'',  E 20° 25' 44.53''


Czas


Z rynku miejskiego idzie się niecałe 5 min. Z dworca PKP ok. 15 min. Zwiedzenie wnętrz z przewodnikiem trwa ok. 30 min.

Bibliografia



punktorCzubiel Lucjan - Zamki Warmii i Mazur
punktorEkiert Ludwik - Nidzica - Przewodnik historyczny
punktorGuerquin Bohdan - Zamki w Polsce
punktorHaftka Mieczysław - Zamki krzyżackie w Polsce. Szkice z dziejów
punktorJurasz Tomasz - Zamki i ich tajemnice
punktorKaczyńscy Izabela i Tomasz - Polska - najciekawsze zamki
punktorKajzer Leszek, Kołodziejski Stanisław, Salm Jan - Leksykon zamków w Polsce
punktor Rogiński Ryszard - Zamki i twierdze w Polsce - historia i legendy

Zdjęcia


Klikając w zdjęcie otrzymasz jego powiększenie w nowym oknie. Okno to można zamknąć kliknięciem w dowolny punkt powiększonego zdjęcia.

Zamek Nidzica - Zarośnięte wzgórze zamkowe Zamek Nidzica - Skrzydło zachodnie -  mieszkalne widziane z zewnątrz Zamek Nidzica - Ozdobne zwieńczenie części mieszkalnej
Zamek Nidzica - Fragment dziedzińca Zamek Nidzica - Wejście na ganek i wieża płn.-wsch. Zamek Nidzica Zamek Nidzica - Widok z drewnianego ganku na dziedzińcu Zamek Nidzica - Widok z ganku na narożnik płn.-wsch. dziedzińca
Zamek Nidzica - Baszta-basteja na przedzamczu Zamek Nidzica - Widok spod bramy wejściowej Zamek Nidzica - Budynki i brama na przedzamczu
Zamek Nidzica - Jedna z wież Zamek Nidzica - Wejście do jednej z komnat na na krużganku Zamek Nidzica - Jedna z sal z ekspozycją archeologiczną Zamek Nidzica - Refektarz, w którym akurat przygotowywano jakąś imprezę Zamek Nidzica - Gdanisko, a poniżej  strzelnice
Zamek Nidzica - Widok z zewnątrz Zamek Nidzica - Wzgórze zamkowe z pomnikiem Jagiełły Zamek Nidzica - Widok z zewnątrz na część mieszkalną z kaplicą

Zdjęcia wykonane: latem 2004



Z lotu ptaka


Widok opisywanego obiektu (lub miejsca na którym stał) z satelity

Geoportal


Noclegi


punktor Nidzica - Hotel "Gregorovius", ul. Zamkowa 2, tel. (089) 625 51 93, 625 57 58
punktor Nidzica - Hotel "Kamiński", Plac Wolności 4, tel. (089) 625 60 50, gsm 600 320 632
punktor Nidzica - Noclegi "Stadion", ul. Polna 7, tel. (089) 625 32 93
punktor Nidzica - Zajazd Skarbek, Litwinki 38, tel. (089) 625 47 44
punktor Nidzica - Zajazd Leśny, Waszulki 3, tel. (089) 625 36 66
punktorNidzica - Pensjonat "GAWRA", Wikno, tel. (089) 625 94 49
punktor Nidzica - Kwatera Prywatna Wincenty Kociszewski, ul. Marchlewskiego 20, tel. (089) 625 29 44
punktor Nidzica - Kwatera Prywatna Maria Burska, ul. 1-go Maja 43, tel. (089) 625 21 38
punktorNidzica - Wynajem Pokoi Zbigniew Wiśniewski, Litwinki 43, tel. (089) 625 35 96
punktorNidzica - Wynajem Pokoi Alina Kuszelewicz, ul. Kopernika 4B/16, tel. (089) 625 45 96
punktor Nidzica - Wynajem Pokoi Wioletta Bielicka, Wikno 4A, tel. (089) 625 94 91
punktorNidzica - Pole Biwakowe "Ranczo" Jolanta i Ryszard Bojarscy, Jabłonka 57, tel. (089) 625 94 32

Proponujemy wyszukanie noclegu w opisywanej miejscowości lub jej okolicy w poniższych serwisach noclegowych. Oferty cenowe online są zwykle atrakcyjniejsze niż rezerwacje telefoniczne.

oferta noclegowa                     oferta noclegowa 2

Miniforum

Powrót na górę

Zapraszam do przesyłania swoich wypowiedzi i komentarzy odnośnie opisywanego zamku. Ukazują się one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

Ostatnie wpisy

  • prośba o legendę       Autor:  Maria      Data:  2013-10-13 18:20:46
    Dzień dobry,   niedawno byłam na obozie naukowym na Pojezierzu Chełmińsko - Dobrzyńskim. Między innymi zwiedzaliśmy zamek w Nidzicy. Po takim obozie wszyscy uczniowie naszego gimnazjum piszą projekty na wybrany temat.   Ja z koleżankami piszemy pracę o Zamkach Krzyżackich. Moim zadaniem jest opisanie legend związanych z zamkami. Niestety nie znalazłam żadnej legendy o zamku w Nidzicy lub o jego mieszkańcach. Jeśli Państwo taką znają bardzo proszę o pomoc.   POzdrawiam serdecznie Maria Mizerska Uczennica kl. I SG nr 7 w Krakowie
  • prośba o legendę       Autor:  Maria      Data:  2013-10-13 18:18:01
    Dzień dobry,   niedawno byłam na obozie naukowym na Pojezierzu Chełmińsko - Dobrzyńskim. Między innymi zwiedzaliśmy zamek w Nidzicy. Po takim obozie wszyscy uczniowie naszego gimnazjum piszą projekty na wybrany temat.   Ja z koleżankami piszemy pracę o Zamkach Krzyżackich. Moim zadaniem jest opisanie legend związanych z zamkami. Niestety nie znalazłam żadnej legendy o zamku w Nidzicy lub o jego mieszkańcach. Jeśli Państwo taką znają bardzo proszę o pomoc.   POzdrawiam serdecznie Maria Mizerska Uczennica kl. I SG nr 7 w Krakowie
  • ZAMEK w Nidzicy ZAPRASZA       Autor:  Anonim      Data:  2013-08-01 23:50:47
    Zamek jest czynny codziennie w godzinach od 9 do 17. Zwiedzanie wspólnie z przewodnikiem. Ostatnie wejście z przewodnikiem około 16:10-15



Powót do strony startowej
Powrót do strony startowej