puste
Telefon kontaktowy
punktorZamek
(052) 330 13 51, gsm 662 499 508

Ikonka - zamek
ŚWIECIE
¤ Średniowieczny zamek krzyżacki ¤

Przejście do zdjęć
Zdjęciapuste

Frontowe zdjęcie zamku swiecie

Ocena


Możesz ocenić:
Świecie nad Wisłą - Średniowieczny zamek krzyżacki

Ocena obecnej atrakcyjności obiektu
4 stars Średnia ocena: 4 na 5. Głosowało osób: 178
            
 
Ocena nastawienia do turystów na terenie obiektu
4 stars Średnia ocena: 4 na 5. Głosowało osób: 126
            
 
Jeśli podoba Ci się ta strona, wesprzyj ją w Google!  


Opis


Ozdobna pierwsza litera częściowo zachowana krzyżacka warownia stoi w dolinie Wisły w pewnym oddaleniu zarówno od dzisiejszego miasta jak i pierwotnego Świecia. Nie na darmo nazywa się ją zamkiem wodnym - płynąca od południa Wisła i od północy Wda, utworzyły z terenu po środku trudno dostępną wyspę. Obecnie jednak tylko podczas powodzi można zobaczyć obraz stojącej na wodzie twierdzy jaki mieli przed sobą potencjalni agresorzy w średniowieczu, ponieważ koryto Wisły jest już nieco oddalone.
Zamek zbudowano na planie kwadratu o boku 51 m, tak aby strony świata wyznaczały przekątne kwadratu i stojące w narożnikach 4 wieże. Mury budynków zamkowych miały wysokość ok. 13 m i zwieńczone były gankiem strażniczym, po którym można dziś chodzić. Całość otaczał mur obwodowy oddalony od murów zamku z każdej strony o blisko 10 m z 3 narożnymi wieżami. Mury te nie przetrwały, zniszczone głównie przez powodzie.
Wieża
Wieża miała wybitnie obronny charakter co pokazały (opisane niżej) wydarzenia z XV wieku, kiedy to załoga zamku broniła sie w niej wiele miesięcy. W I poł. XX wieku pomagała za to ludziom bronić się przed żywiołem przyrody - wykorzystywano ją bowiem jako system wczesnego ostrzegania powodziowego. Na umieszczonym na wieży maszcie zawieszano wiklinowe kosze. Im więcej było koszy, tym bliżej miasta znajdowała się wielka woda.

Dominującym elementem zamku jest potężna wieża główna od strony zachodniej, o wysokości blisko 35 m i średnicy 10 m. Posiada ona o 7 kondygnacji oraz efektowne blanki i machikuły. Widać w niej wejście z powierzchni ziemi, ale pochodzi ono z poł. XIX wieku, oryginalne znajduje się na wysokości ponad 10 m i prowadzi z ganków strażniczych. Od tej wysokości dopiero schody są murowane, niżej zostały dobudowane drewniane. Na najwyższej kondygnacji można zauważyć kominek, przy którym mogła się ogrzać straż a w razie ataku zagotować smołę wylewaną następnie na podchodzącego pod mury wroga. Wieża nie jest stabilna i od XIX wieku stale wzrasta jej pochylenie, które wynosi już blisko 1 metr. Na szczęście jest udostępniona turystom i można ponapawać wzrok ładną panoramą, szkoda tylko, że postawione barierki utrudniają to.
Przylegające do wieży skrzydło północne było częścią reprezentacyjną zamku i mieściło kapitularz oraz kaplicę. Ta ostatnia posiadała piękne sklepienia gwiaździste. Dziś jest tu bardzo ładna galeria fotograficzna przedstawiająca atrakcje regionu (choć kilka zdjęć jest podretuszowanych w bardzo amatorski sposób) oraz parę machin oblężniczych. Pod przylegającą do kaplicy wieżą północną funkcjonowało więzienie dla braci zakonnych, którzy zbłądzili. Zachowane na poziomie murów przyziemia i piwnic, skrzydło wschodnie mieściło prawdopodobnie sypialnie oraz pomieszczenia gospodarcze z browarem. Istnienie ukończonych skrzydeł południowych i zachodnich jest kwestionowane przez niektórych badaczy. Wg nich nie było tam niczego poza murem kurtynowym. Badania archeologiczne nie dały odpowiedzi w tej kwestii, ale stare opisy i XVII-wieczna rycina potwierdzają, że ta część zamku była zagospodarowana, nie wiadomo jednak w jakim stopniu.
Podziemia
Krążą opowieści o rozległych korytarzach podziemnych prowadzących z zamku zarówno pod Wisłą do Chełmna jak i pod Wdą do Sartowic. Dotychczas nie natrafiono na nie, ale piwnice pod samym zamkiem mają niecodziennych gości - osiedliła się tam kolonia nietoperzy.
Piwnice skrzydła południowego wykorzystywane były przez kuchnię. Wyżej na pewno znajdowało się gdanisko, ale ewentualnego dalszego wykorzystania tej części zamku nie poznamy chyba już nigdy. Czasem umiejscawia się tam refektarz, ale wydaje się to mało prawdopodobne (jego funkcje mógł spełniać kapitularz). Na wspomnianej rycinie brak bowiem dużych gotyckich okien, które zwykle oświetlały tak obszerną salę. Omawiane skrzydło flankowane było przez dwie kolejne wieże, z których na południowej lepiej zachowanej, utworzono obecnie taras, z niezbyt ciekawym widokiem, a niebawem podobny będzie na wieży wschodniej (po nadbudowie). Skrzydło zachodnie posiadało bramę wjazdową z komnatą straży i zbrojownię. Prawdopodobnie powyżej znajdowała się izba komtura. Na wewnętrznym dziedzińcu stały wysokie budynki drewniane służące m.in. celom komunikacyjnym, a po stronie wschodniej studnia.
Dojazd do zamku prowadził od zachodu przez oddzielone fosą przedzamcze zwane tez zamkiem niskim. Również ono otoczone było wodą a znajdowały się tam głównie drewniane stajnie, wozownia, stodoła itp. budynki. Początkowo służyło jednak jako miejsce wytwarzania budulca. Wjazdu na przedzamcze broniła wysoka wieża bramną i most zwodzony. Całość otaczała drewniana palisada. Mury wieży bramnej były widoczne do w II poł. XIX wieku. Dalej stał następny ufortyfikowany element - miasto obwiedzione murami w końcu XIV wieku. Obecnie ze starego Świecia ostał się tylko kościół farny pw. św. Katarzyny (częściowo z XV wieku) z fragmentem murów miejskich.
Obecnie zamek jest własnością miejscowego Ośrodka Kultury, Sportu i Rekreacji. Co roku we wrześniu odbywa się tu znana impreza dla miłośników piosenki poetyckiej, turystycznej i szant pn. "Nocne Śpiewanie na Zamku w Świeciu". W planach właścicieli jest nadbudowanie dachu skrzydła północnego i utworzenie tam hotelu oraz restauracji w podziemiach. Przed wojną również działała tu restauracja, tyle że na terenie podzamcza.

Henryk von Plauen
von plauen Komturem świeckim od 1407 r. był Henryk von Plauen, rycerz który uratował zakon przed całkowitym upadkiem po klęsce pod Grunwaldem. Był to człowiek natury gwałtownej, butny, arogancki, bezlitosny, ale także odważny i energiczny. To pozwoliło mu przejąć ster rządów w zakonie, obronić Malbork przed wojskiem Władysława Jagiełły i oficjalnie zostać wybranym przez krzyżacką kapitułę generalną wielkim mistrzem 9 listopada 1410 r., mimo że było kilku kandydatów stojących wyżej w hierarchii zakonnej. Od początku dążył do nowej wojny z Polską, ale pod naciskiem innych dostojników krzyżackich musiał zgodzić się na pokój toruński w 1411 r. Żądny krwi von Plauen mścił się jednak za przegraną wojnę na podległym mu rycerstwie, mieszczanach a nawet duchowieństwie. Poleciało wiele głów, ofiary także topiono i torturowano. W 1413 roku przygotował armię gotową niespodziewanie ruszyć na Polskę, jednak nagła choroba zmusiła go do pozostania w Malborku. Nieobecność wielkiego mistrza pomogła wojsku krzyżackiemu, pełnemu przeciwników jego tyrańskich rządów, w okazaniu sprzeciwu i odmówieniu ataku. Gdy wściekły von Plauen wezwał do zamku malborskiego marszałka Kuchmeistra, ten wraz ze swoim odziałem, opanował warownię i uwięził wielkiego mistrza. Tak zakończyła się jego krótka kariera. Nowym wielkim mistrzem wybrano zwolennika pokoju z Polską - Kuchmeistra, a Henryk von Plauen został zesłany do więzienia w zamku w Pokrzywnie. Jego natura nie pozwoliła łatwo pogodzić się z takim upadkiem i przy wsparciu brata, również Henryka próbował uzyskać poparcie Polaków, których tak nienawidził, do odzyskania władzy w zakonie. Na nic się to zdało, wkrótce uwięziono również jego brata, a na wolność wyszli obaj dopiero po śmierci Kuchmeistra w 1422 r. Obalony wielki mistrz objął wtedy podrzędną funkcję prokuratora w Lochstadt, gdzie już wcześniej został przeniesiony z Pokrzywna.


Rekonstrukcja lub stary widok zamku!@
Pocztówka z pocz XX wieku. Widok od płd.-zach. Widać restaurację stojącą niegdyś przy zamku


Plan

Powrót na górę

Plan zamku swiecie
Na planie C. Steinberchta widać przedzamcze i zamek oraz wysepkę sąsiadującą z wyspą zamkową. Od północy płynie Wda (Czarna Woda) od południa Wisła.

Plan zamku swiecie
Plan zamku średniowiecznego. 1 - wieża główna zachodnia, 2 wieża północna, 3 - kapitularz, 4- kaplica, 5 - nieistniejąca wieża południowa, 6 - nieistniejąca wieża wschodnia, 7 - brama wjazdowa, 8 - izba komtura, 9 - wewnętrzny dziedziniec ze studnią, 10 - gdanisko, 11 - na piętrze przypuszczalnie mieszkania konwentu oraz zbrojownia, parter całego skrzydła zajmowały browary, 12 - dormitorium na piętrze


Historia

Powrót na górę

Ozdobna pierwsza litera p
Herb zamku
Rekonstrukcja lub stary widok zamku swiecie Swój herb komtur Gunther von Hohenstein umieścił w kaplicy zamkowej. Stał się on następnie oficjalnym herbem warowni i komturii, widniejącym m.in. na chorągwii wojskowej.
oczątki krzyżackiej warowni w Świeciu sięgają I poł. XIV wieku. Budowę dwuczłonowego założenia rozpoczął komtur świecki Konrad von Bruningsheim a zakończył jego następca Gunther von Hohenstein. Obiekt wzniesiono na planie kwadratu z cegły na kamiennej podmurówce. Nie była to jednak pierwsza warownia w Świeciu. Wcześniej Istniały tu dwa grody książąt pomorskich. Badania archeologiczne nie potwierdziły, aby któryś z nich znajdował się w tym samym miejscu co zamek.
punktor1335 r. - rozpoczęcie budowy zamku, która w zasadniczej fazie trwała 15 lat
punktor1409 r. - z pomocą posłów czeskich na zamku prowadzono rozmowy polsko - krzyżackie, mające doprowadzić do trwałego rozejmu
punktor1410 r. - przed bitwą grunwaldzką pod Świeciem nastąpiła koncentracja armii krzyżackiej

Rekonstrukcja lub stary widok zamku swiecie
Widok zamku od południa wg rysunku Dahlberga z 1655 r.


punktor1454 r. - zamek został zdobyty przez propolskie oddziały Związku Pruskiego
punktor1460 r. - warownie odzyskał dla Krzyżaków najemnik Bernard Szumborski, a w roku następnym ostatecznie zdobyli ją Polacy
punktorlata 1461-1520 - zamek był własnością miasta Torunia, a tylko podzamcze należało do starostów królewskich, pierwszym był Jan Kościelecki. Wiadomo że Toruń wyłożył na utrzymanie warowni spore kwoty, a jego rzemieślnicy wykonali tu wiele prac. Dopiero Zygmunt Stary spłacił wysiłek wojenny miasta i przejął zamek. Następnie zamek był siedzibą polskich starostów
punktor1540 r. - wielka powódź naruszyła fundamenty zamku
punktorlata 1549-50 r. - starosta świecki Jerzy Konopacki odnowił i przebudował zamek w duchu renesansu, m.in. przekształcił gotyckie okna
punktor1655 r. - podczas potopu, szwedzki generał Horn zdobył miasto i zamek, który stał się już tylko spaloną ruiną
punktorpo 1772 r. - po I rozbiorze władca Prus Fryderyk II zezwolił na rozbiórkę zamku, na pocz. XIX wieku powstało z niego wiele budynków administracji miejskiej oraz twierdza w Grudziądzu, a w samym zamku funkcjonowały magazyny
punktorlata 40-te XIX w. - Fryderyk Wilhelm IV wstrzymał rozbiórkę zamku
punktor1843 r. - rozpoczęto pierwszą prace remontowe i rekonstrukcyjne zamku, kontynuowane później jeszcze kilka razy mniej więcej co 20 lat
punktor1898 r. - z okazji I Zlotu Towarzystwa Gimnastycznego "Sokół" przy zamku powstało boisko oraz restauracja
punktor1929 r. - przy zamku zbudowano przystań wodną, a obok swój magazyn miała firma meblowa
punktorpo 1945 r. - uszkodzonym w czasie wojny zamkiem nikt się nie interesował aż do roku 1970
punktor1975 r. - zakończono remont i restaurację murów zamkowych. Ruinę odgruzowano, część odbudowano, podwyższono m.in. zachowane skrzydło północne o ganki strzelnicze i położono dach
punktorlata 2001-2002 r. - przeprowadzono remont krenelaża na wieży oraz przystosowano ruinę do celów turystycznych
punktor2006 r. - rozpoczęto odgruzowywanie resztek wieży wschodniej, aby urządzić na niej taras podobny do tej na wieży południowej. Odkryto przy okazji nieznane pomieszczenie i masę zabytków ruchomych

Zmagania z Krzyżakami
Na początku XV wieku zamek w Świeciu uważany był za jedną z kluczowych warowni państwa krzyżackiego. Posiadał dobre uzbrojenie i duże zapasy. Dlatego też polskie wojsko pod dowództwem komendanta zamku bydgoskiego Janusza Brzozogłowego dotarłszy w lipcu 1410 r. pod Świecie nie próbowało zdobywać mocnej twierdzy lecz posłużyło się fortelem, z których znany był komendant. Z kilkoma ludźmi zaczął palić budynki nieopodal zamku, zabrał łupy i udał że ucieka. Gdy dostrzegła to załoga zamku, wyruszyła w pogoń za jak im się wydawało małym oddziałem wroga. Brzozogłowy doprowadził ich do miejsca zasadzki i nagle zdziwieni Krzyżacy spostrzegli dookoła siebie sporą liczbę Polaków wychodzących z ukrycia. Walczyli jednak do końca i prawie wszyscy zostali wycięci - do niewoli wzięto 5 braci. Kilka tygodni później, po bitwie pod Grunwaldem wojsku polskiemu nie udało się zdobyć warowni, poddało się tylko miasto.
Inaczej było w 1454 roku, podczas wojny trzynastoletniej. Zamek był słabo zaopatrzony i praktycznie pozbawiony załogi, ponieważ okoliczna ludność w większości popierała antykrzyżacki ruch mieszczan i szlachty p.n. Związek Pruski. W zamku nie miał więc kto służyć, a tym co jednak służyli bracia zakonni nie bardzo ufali. Na początku lutego mieszczanie otworzyli bramy przed wojskiem polskim i przystąpiono do oblężenia zamku. Obronność warowni pozostała bardzo wysoka, skoro dwudziestokilkuosobowa załoga broniła się aż 2 tygodnie. Dopiero ostrzał z przysłanych przez miasto Touruń dział skłoniły Krzyżaków do poddania się. Jednakże wśród mieszczan i rycerstwa świeckiego byli także sprzymierzeńcy zakonu. Latem 1455 r. komtur Remchingen z Gniewa przy ich pomocy najechał i częściowo zniszczył miasto, uprowadzając przy tym wielu niechętnych zakonowi mieszczan. Po kilku latach względnego spokoju zamek z nadania króla Kazimierza Jagiellończyka przejął najemny rycerz z Czech Oldrzych Czerwonka, który przeszedł na polska stronę. Powierzył on dowództwo nowej załogi j Andrzejowi Puszkarzowi, a ten zadał Krzyżakom kilka dotkliwych ciosów ekonomicznych. Przejął bowiem kontrolę żeglugi na Wiśle i skonfiskował wiele krzyżackich ładunków. Zakon zareagował w listopadzie 1460 r. wysyłając blisko 50-osobowy oddział, który przy pomocy zdrajcy wśród załogi zdobył zamek. Polacy zachowali jednak przedzamcze i miasto. Teraz nastąpiło żmudne oblężenie i drobne potyczki trwające aż 7 miesięcy. W międzyczasie obie strony dozbrajały się i otrzymywały wsparcie z zewnątrz. Stronę polską wspierało głównie miasto Toruń, które najbardziej traciło na zablokowaniu Wisły. Zamku nie udawało się jednak zdobyć i jedynym rozwiązaniem dla oblegających było całkowite odcięcie go od świata, a następnie atak walnym szturmem, wszystkimi siłami. Tak też się stało w czerwcu 1461 r. Warownia padła, ale część załogi z niejakim Skoppem schroniła się w potężnej wieży zamkowej, broniąc się tam jeszcze 4 miesiące!


Rekonstrukcja lub stary widok zamku swiecie
Pocztówka z ok. II wojny św. - miłujący pokój naród niemiecki manifestuje pod zamkiem przywiązanie do idei Zjednoczonej Europy.


Wstęp

Wstęp płatny do środka zamku - 4 zł (2 zł ulg.) Czynny w sezonie (maj-wrzesień) codziennie od godz. 10 do 18. Jeśli nie chcecie fundować napiwku dla biletowego radzę mieć wyliczona kwotę, bo posiadanie drobnych do wydawania jest poza jego możliwościami ...

Ponieważ informacje o godzinach otwarcia, a przede wszystkim cenach biletów szybko się dezaktualizują, sprawdź je na stronie oficjalnej opisywanego zamku/dworu:
otwórz stronę obiektu


Rekonstrukcja lub stary widok zamku swiecie
Pocztówka z lat międzywojennych - widok od strony Wdy (płn.-zach.). Widać budynek restauracji


Położenie i dojazd


Centralno - północna część woj. kujawsko-pomorskiego. 50 km na północ od Torunia, 23 km na południowy zachód od Grudziądza. Zobacz na mapie.
Dojazd pociągiem lub PKS-em z Bydgoszczy, Torunia, Grudziądza, Warszawy. Dojazd do zamku jest oznaczony na drogach. Zaparkować można przy małym parkingu tuż przy moście i podejść wałem, albo podjechać polną drogą pod sam zamek.

GPS
Współrzędne geograficzne:

format D (stopnie):   N 53.40490278°,  E 18.45830556°
format DM (stopnie, minuty):   N 53° 24.2941668',  E 18° 27.4983336'
format DMS (stopnie, minuty, sekundy):   N 53° 24' 17.65'',  E 18° 27' 29.90''


Czas


Czas pobieżnego oglądnięcia z zewnątrz i wewnątrz trwa ok. 40 min.

Bibliografia



punktor Kamiński Jan - Dzieje zamku wodnego w Świeciu
punktorAntkowiak Włodzimierz, Lamparski Piotr - Zamki i strażnice krzyżackie ziemi chełmińskiej
punktorGuerquin Bohdan - Zamki w Polsce
punktorHaftka Mieczysław - Zamki krzyżackie w Polsce. Szkice z dziejów
punktorKaczyńscy Izabela i Tomasz - Polska - najciekawsze zamki
punktorKajzer Leszek, Kołodziejski Stanisław, Salm Jan - Leksykon zamków w Polsce
punktor Rogiński Ryszard - Zamki i twierdze w Polsce - historia i legendy
punktorSypek Robert - Zamki i obiekty warowne Pomorza Gdańskiego

Zdjęcia


Klikając w zdjęcie otrzymasz jego powiększenie w nowym oknie. Okno to można zamknąć kliknięciem w dowolny punkt powiększonego zdjęcia.

Zdjęcie nr 1 zamku swiecie Zdjęcie nr 3 zamku swiecie Zdjęcie nr 2 zamku swiecie
Zdjęcie nr 4 zamku swiecie Zdjęcie nr 8 zamku swiecie Zdjęcie nr 6 zamku swiecie Zdjęcie nr 7 zamku swiecie Zdjęcie nr 28 zamku swiecie Zdjęcie nr 10 zamku swiecie Zdjęcie nr 25 zamku swiecie
Zdjęcie nr 11 zamku swiecie Zdjęcie nr 12 zamku swiecie Zdjęcie nr 14 zamku swiecie
Zdjęcie nr 15 zamku swiecie Zdjęcie nr 16 zamku swiecie Zdjęcie nr 13 zamku swiecie Zdjęcie nr 17 zamku swiecie Zdjęcie nr 18 zamku swiecie
Zdjęcie nr 27 zamku swiecie Zdjęcie nr 19 zamku swiecie Zdjęcie nr 20 zamku swiecie Zdjęcie nr 26 zamku swiecie
Zdjęcie nr 23 zamku swiecie Zdjęcie nr 24 zamku swiecie Zdjęcie nr 21 zamku swiecie



Z lotu ptaka


Widok opisywanego obiektu (lub miejsca na którym stał) z satelity

Geoportal


Noclegi


punktorŚwiecie - Camping Zamek, ul. Zamkowa 10, tel./fax 52 33 11 726, tel. 604 99 30 70
punktorŚwiecie - Hotel "Magdalena", ul. Wojska Polskiego 112, tel. (052) 33 11 146
punktorŚwiecie - Hotel Leśna, ul. Bydgoska 1 tel. (052) 33 24 024
punktorŚwiecie - Ośrodek Wypoczynkowy Deczno, Deczno, tel: (052) 331 10 64

Proponujemy wyszukanie noclegu w opisywanej miejscowości lub jej okolicy w poniższych serwisach noclegowych. Oferty cenowe online są zwykle atrakcyjniejsze niż rezerwacje telefoniczne.

oferta noclegowa                     oferta noclegowa 2

Miniforum

Powrót na górę

Zapraszam do przesyłania swoich wypowiedzi i komentarzy odnośnie opisywanego zamku. Ukazują się one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

Ostatnie wpisy

  • Re: Niemcy a Szwedzi       Autor:  zamki.res.pl      Data:  2014-01-02 10:50:32
    nie oszczędzam żadnych najeźdźców Polski, a w dobie kłamliwej propagandy niemieckiej w prasie i filmach należy w szczególności przypominać o ich nikczemnej historii.
  • Niemcy a Szwedzi       Autor:  tomaj z Poznania      Data:  2014-01-01 23:01:33
    I po co ta głupia dygresja w stosunku do Niemców? Dziwnym trafem nie odnosisz się w ten sposób do tych podłych Szwedów, którzy jak sam wiesz bez żadnego powodu spalili nam wszystkie zamki podczas swojego potopu. To dopiero był miłujący pokój naród. Tyle zniszczeń nikt nam nie zostawił co te wstrętne ryje
  • Warty obejrzenia       Autor:  Adamos      Data:  2012-08-24 11:23:55
    Zamek obejrzałem w 2011 r. Bardzo malowniczy i nastrojowy. Niewielka ilość turystów sprawia, że budowla wciąż ma swój klimat.Ładna okolica, przypuszczam że również w porze zimowej.



Powót do strony startowej
Powrót do strony startowej