puste

Ikonka - zamek
WIEWIÓRKA
¤ Szlachecki dwór obronny (zniszczony) ¤

Przejście do zdjęć
Zdjęcia


Ocena


Możesz ocenić:
Wiewórka - Szlachecki dwór obronny (zniszczony)

Ocena obecnej atrakcyjności obiektu
2.5 stars Średnia ocena: 2.5 na 5. Głosowało osób: 11
            
 
Ocena nastawienia do turystów na terenie obiektu
3.5 stars Średnia ocena: 3.5 na 5. Głosowało osób: 11
            
 
Jeśli podoba Ci się ta strona, wesprzyj ją w Google!  


Opis


Ozdobna pierwsza litera jeden z najwspanialszych polskich dworów renesansowych
Piękna okolica
Szymon Szymonowic - XVII-wieczny pisarz napisał: "Są też liczne zamki panów w tej ziemi dość znaczne, z których trzy szczególnie się wyróżniają: Rzemień jako najwarowniejszy, Wiewiórka dla pięknego położenia i Baranów - najwytworniejszy"
stał na wzgórzu we wschodniej części wsi. Niestety nie istnieje nawet jego dokładny opis. Do dziś nie zachowały się żadne ślady murów. Jest jednak wyraźne kwadratowe wzgórze o wymiarach 30x30 m otoczone podmokłą fosą szeroką na 7 m i głęboką na 2-3 m oraz pozostałości jakiegoś budynku dworskiego z kolebkowo sklepionymi piwnicami (wejście do nich nie jest raczej możliwe). Mimo, że północny odcinek fosy wykorzystano jako staw (obecnie chyba wysechł), a wał od strony zachodniej został odkryty dopiero podczas badań archeologicznych, to teren założenia obronnego jest od dawna nienaruszany i oczekuje na prace wykopaliskowe. Niestety obecnie jest bardzo zarośnięty i najlepiej zwiedzać go o innej porze roku niż lato. Wiadomo, że dwór posiadał przynajmniej jedną wieżę i most zwodzony, a jego obronność była bardzo duża, gdyż podczas wojny o Tarnów schronił się tu kniaź Ostrogski.

Plan



Schemtyczny plan reliktów dworu
Źródło: Grodziska i zamczyska woj. tarnowskiego, Maciej Szope, Tarnów 1981


Historia

Powrót na górę

Ozdobna pierwsza litera do dziejów obiektu bardzo trudno dotrzeć, jest on jednak wspominany w literaturze historycznej. Zbudował go albo sam hetman Jan Tarnowski herbu Leliwa na początku XVI w., ewentualnie rozbudował istniejący dworek swoich rodziców, ponieważ okolica była wianem jego matki Barbary z Rożnowa. Był to dwór obronny położony na wzgórzu z przynajmniej jedną wieżą.
punktor 1556 r. - we dworze hetmana odbyło się zebranie jego zwolenników, na którym spisano postulaty reform religijnych na przyszły sejm. Obejmowały one m.in.: małżeństwo księży, komunię pod dwoma postaciami, mszę po polsku. Była to odpowiedź na daleko bardziej radykalne postulaty synodu duchownego reformatów z Łowicza.
Siedziba hetmana
Fortalicjum w Wiewiórce znane jest głównie z tego, że było ulubioną rezydencją hetmana wielkiego, wojewody ruskiego oraz kasztelana wojnickiego i krakowskiego Jana Tarnowskiego. Do dzisiaj zachowała się cała korespondencja jaką prowadził hetman i aż 23 listy zostały wysłane z Wiewiórki. Dla porównania z Tarnowa tylko 5. Wśród adresatów byli m.in.: król Zygmunt August, królowa Bona, książę pruski Albrecht, kardynał A. Farnese, biskup warmiński S. Hozjusz, biskup chełmski J. Dantysek, szwajcarski reformator religijny J. Kalwin, podkanclerzy J. Przerębski. Na dworze w Wiewiórce bywało wielu ważnych ludzi polityki i kultury XVI-wiecznej Polski bowiem Jan Tarnowski był bardzo możną, wpływową i popularną osobistością szanowaną zarówno przez katolików jak i innowierców.

punktor W tym samym roku w fortalicjum wiewióreckim schronił się słynny poeta i zwolennik reformacji Andrzej Frycz Modrzewski, wyrzucony pod naciskiem nuncjusza papieskiego Lippomana z dworu Wolborskiego bp Drohojewskiego.
punktor 1561 r. - do Wiewiórki przebył brat nuncjusza papieskiego Bongiovanni w celu nakłonienia hetmana do całkowitego zerwania z reformacją. Niestety był on już chory i wkrótce potem zmarł. Wiewiórkę odwiedziło następnie wielu protestantów próbujących nakłonić rodzinę hetmana do zaniechania katolickiego pochówku co im się nie udało. Fortalicjum jak i resztę majątku odziedziczył po hetmanie jego jedyny syn Jan Krzysztof Tarnowski
punktor1567 r. - po śmierci Jana Krzysztofa dwór przeszedł w ręce jego siostry Zofii, która wyszła za Konstantego Wasyla Ostrogskiego. Tytułowała się hrabią na Tarnowie ale na swą główną rezydencję wybrała Wiewiórkę
punktor 1570 r. - Tarnów został najechany przez wojska starszej linii Tarnowskich, którzy nie pogodzili się z przejęciem ich gniazda rodowego przez Ostrogskich. Konstanty Wasyl Ostrogski, który zarządzał zamkiem tarnowskim nie miał wystarczająco licznych oddziałów i podczas szturmu na zamek przebywał wraz ciężarną żoną w bardzo dobrze ufortyfikowanym dworze wiewióreckim
punktorok. 1650 r. - Wiewiórka była siedzibą wojewody krakowskiego Władysława Dominika Zasławskiego Ostrogskiego, znanego z haniebnej ucieczki spod Piławiec w roku 1648
punktorDalsze losy fortalicjum nie są mi znane, ale wiadomo że również Zasławscy - Ostrogscy bardzo lubili tu przebywać
punktor1961 r. - przeprowadzono niewielkie prace archeologiczne. Odkryto resztki ceramiki i kaflów piecowych, które datowano na XV w. Od strony zachodniej stwierdzono istnienie wału ziemnego, po którym dziś już nie ma śladu. Narożnik południowo zachodni jest rozleglejszy niż pozostałe dlatego tutaj umiejscawia się wieżę.


Wstęp

Wolny

Położenie i dojazd


Zachodnia część woj. podkarpackiego. 5 km na północny-wschód od Dębicy. Zobacz na mapie.
Dojazd PKS-em z Dębicy. Wzgórze na którym stał dwór znajduje się po wschodniej stronie wsi, 300 m od drogi z Dębicy na Radomyśl Wielki.

GPS
Współrzędne geograficzne:

format D (stopnie):   N 50.10886944°,  E 21.34158611°
format DM (stopnie, minuty):   N 50° 6.5321664',  E 21° 20.4951666'
format DMS (stopnie, minuty, sekundy):   N 50° 06' 31.93'',  E 21° 20' 29.71''


Bibliografia



punktorSzope Maciej - Grodziska i zamczyska województwa tarnowskiego
punktorPraca zbiorowa - Przemiany architektury rezydencjonalnej w XV-XVIII wieku na terenie dawnego województwa sandomierskiego

Zdjęcia


Klikając w zdjęcie otrzymasz jego powiększenie w nowym oknie. Okno to można zamknąć kliknięciem w dowolny punkt powiększonego zdjęcia.

Zdjęcie nr 1 zamku wiewiorka Zdjęcie nr 7 zamku wiewiorka Zdjęcie nr 8 zamku wiewiorka Zdjęcie nr 4 zamku wiewiorka
Zdjęcie nr 3 zamku wiewiorka Zdjęcie nr 6 zamku wiewiorka Zdjęcie nr 5 zamku wiewiorka Zdjęcie nr 2 zamku wiewiorka



Z lotu ptaka


Widok opisywanego obiektu (lub miejsca na którym stał) z satelity

Geoportal


Noclegi



Miniforum

Powrót na górę

Zapraszam do przesyłania swoich wypowiedzi i komentarzy odnośnie opisywanego zamku. Ukazują się one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

Ostatnie wpisy

  • ja tam mieszkam       Autor:  wiewiórczanka      Data:  2014-05-05 19:05:49
    To co piszą to bzdury kto chce może tam iść a zdjęcia odzwierciedlają to co w realu nie nasza wina że nie ma już tego zamku. A te ruiny to stajnia która była obok zamku.
  • Re: Nowa biografia       Autor:  Barbara      Data:  2012-12-07 20:24:45
    Bardzo chętnie kupiłabym tę książkę.Miałam egzemplarz autorski,ale pożyczyłam komuś na wieczne oddanie.Pozdrawiam Barbara
  • Re: Nowa biografia       Autor:  Barbara      Data:  2012-12-07 20:11:56
    Faktycznie śp dr Franciszek Kleszcz bardzo dokładnie i w przystępnej formie opisuje dzieje tego zamku.Cieszę się,że są ludzie,których interesuje historia tego miejsca.Mój śp Tato pochodził z Wiewiórki, więc bliskie mi są wszelkie wiadomości o Wiewiórce.



Powót do strony startowej
Powrót do strony startowej