puste

Autorem całego opisu
i zdjęć jest

Ikonka - zamek
CZĘSTOCHOWA-MIRÓW
¤ Średniowieczna wieża rycerska (zniszczona) ¤

Przejście do zdjęć
Zdjęciapuste

Frontowe zdjęcie zamku częstochowa mirów

Ocena


Możesz ocenić:
Częstochowa-Mirów - Średniowieczna wieża rycerska (zniszczona)

Ocena obecnej atrakcyjności obiektu
2.5 stars Średnia ocena: 2.6 na 5. Głosowało osób: 21
            
 
Ocena nastawienia do turystów na terenie obiektu
3 stars Średnia ocena: 3.1 na 5. Głosowało osób: 14
            
 
Jeśli podoba Ci się ta strona, wesprzyj ją w Google!  


Opis


Ozdobna pierwsza litera obronna siedziba rycerska w Mirowie, będącym dziś dzielnicą Częstochowy, znana jest tylko ze wzmianki w jednym dokumencie z 1555 roku. Mimo, że dawno zniszczona, zapomniana i pomijana w większości publikacji, to jednak jej relikty zostały zlokalizowane. Krakowski mediewista Jacek Laberschek wysunął w swoim czasie hipotezę, że warownia mogła być usytuowana na granicy obecnych dzielnic Częstochowy – Wyczerpów i Mirowa – oraz wsi Jaskrów .
Jedyna wchodząca tu w rachubę skała, zwana obecnie w okolicy Skałą Balika, wznosi się na lewym brzegu Warty, w odległości około 0,5 km na północny wschód od mostu na rzece, łączącego Mirów z Wyczerpami. Skała ta jest wapiennym ostańcem, tworzącym rodzaj niewielkiego cypla, wyodrębnionego ze skarpy wysokiego brzegu doliny zalewowej Warty. W pobliżu skały, na szczycie wzniesienia, leży osiedle Zawada, stanowiące część dzielnicy Wyczerpy.
Oczywistym potwierdzeniem tego, że Skała Balika faktycznie stanowiła podstawę średniowiecznej warowni, jest charakterystyczne ukształtowanie terenu na porośniętym drzewami i krzewami szczycie ostańca. W obrębie tworzonego przez skałę występu-cypla znajduje się kopiec o średnicy około 20 m i wysokości 2-5 m. Z trzech stron otacza kopiec niedostępne urwisko skalne, natomiast od wyżynnego zaplecza oddziela go zachowany w większości wał o wysokości dochodzącej do 2 m. Przed wałem, po jego stronie zewnętrznej, ciągnie się zachowany częściowo rów. Wschodni kraniec wału został w czasach powojennych rozkopany przez okolicznych mieszkańców, którzy wybierali stąd kamień na potrzeby budowlane (powstałe w tym miejscu wyrobisko jest wykorzystywane w charakterze wysypiska śmieci). W miejscu przecięcia wału wyraźnie widać, że ma on regularną konstrukcję, obejmującą ułożone na przemian warstwy kamienia i ziemi. Także otoczony wałem kopiec wygląda na sztuczny nasyp z kamienia i ziemi. Na południowym skraju ostańca, pomiędzy kopcem a skalnym urwiskiem, rozciąga się niewielki majdan. Również południowo-zachodni skraj wewnętrznej fosy rozszerza się do postaci niewielkiego majdanu.
Opisane ukształtowanie terenu na szczycie ostańca wyraźnie przypomina znane z innych miejscowości grodziska stożkowate. Szczególnie uderzające jest podobieństwo obiektu na Skale Balika do dobrze rozpoznanego grodziska średniowiecznego w Będkowicach nad Doliną Będkowską koło Krakowa (grodzisko w Częstochowie-Mirowie stanowi jakby miniaturę tego ostatniego obiektu). Wszystko wskazuje na to, że na Skale Balika zachowały się pozostałości średniowiecznej obronnej siedziby rycerskiej w typowej formie wieży na kopcu, otoczonej zewnętrznym wałem i podwójną fosą od strony możliwego zagrożenia.
Ostatecznym potwierdzeniem owej tezy stały się ustalenia poczynione przez autora tego tekstu w marcu 2006 r. Na szczycie Skały Balika znaleziono wówczas pięć drobnych ułamków ceramiki o typowo średniowiecznym wyglądzie, m. in. trzy fragmenty naczyń ozdobionych poziomymi rowkami (tzw. bruzdy gotyckie). Wszystkie ułamki ceramiki zostały znalezione na południowym stoku kopca, w miejscu gdzie sąsiaduje on z niewielkim majdanem wewnętrznym, usytuowanym na skraju ostańca. Charakter i forma znalezionych fragmentów ceramiki pozwalają datować grodzisko na Skale Balika na XIV-XV w., co dobrze koresponduje z historyczną wiedzą na temat warowni mirowskiej.
Istotne znaczenie dowodowe mają również takie fakty jak występowanie grubej warstwy próchnicy na szczycie kopca oraz dużej ilości silnie przepalonych kamieni na jego szczycie i stokach. Obecność przepalonych kamieni sugeruje, że wznosząca się na kopcu budowla mieszkalno-obronna (wieża o konstrukcji drewnianej?) padła pastwą ognia.
Na zachodnim skraju wzgórza z grodziskiem znajdują się wykute w skale stopnie. Prawdopodobnie prowadziła tędy jedna z dróg na teren warowni. Inna droga mogła prowadzić po krótkiej grobli, przecinającej zewnętrzną fosę po stronie północnej.
Za istnieniem w tym miejscu reliktów rycerskiej siedziby obronnej przemawia także charakterystyczna dla tego typu obiektów obecność szlachetniejszych gatunków drzew (dęby, buki), silnie kontrastująca z rodzajem zadrzewienia okolic skały (brzozy). Ponadto Skała Balika usytuowana jest na terenach, które jeszcze przed II wojną światową należały do dworu w Mirowie.


Fragmenty ceramiki znalezione na Skale Balika, o wielkości do 2 cm


Plan



Plan zamku czmirow
Plan grodziska


Historia

Powrót na górę

Ozdobna pierwsza litera na terenie dzisiejszej dzielnicy Mirów istniała w średniowieczu wieś królewska, wzmiankowana po raz pierwszy w 1345 r. Przy wiosce tej funkcjonowała warownia, wzmiankowana w dokumencie z 1555 r., wystawionym przez króla Zygmunta Augusta i dotyczącym przejęcia przez starostwo olsztyńskie niektórych gruntów należących do klasztoru kanoników regularnych w Mstowie (w zamian za zatwierdzenie przez króla wcześniejszego nadania dla klasztoru soli z żup wielickich). W dokumencie tym wspomina się o opuszczonej warowni na szczycie położonej nad Wartą skały Grodzisko (łac. in vertice Grodziszko rupis flumini Warthae impedentis prope locum desertum eiusdem rupis fortalitii). Z treści dokumentu jednoznacznie wynika, że chodzi tu o skałę wznoszącą się na lewym brzegu rzeki.
Jedną z postaci historycznych, którym można byłoby przypisać budowę warowni w Mirowie, wydaje się być żyjący w XV w. Jan Służka z Mirowa. Rycerz ten, należący niewątpliwie do najbarwniejszych postaci XV-wiecznej Polski, był synem ruskiego bojara, przybyłym do naszego kraju w charakterze jeńca wojennego. Zrobił on błyskotliwą karierę, zawdzięczając to zarówno własnym zasługom wojennym, jak i protekcji Jana Odrowąża ze Szczekocin, który należał do najbardziej wpływowych panów Królestwa ( wieloletnia służba dla Odrowąża przyniosła naszemu bohaterowi przydomek „Służka” ). W latach 1426-1455 Służka był tenutariuszem czyli dzierżawcą królewskiej wsi Mirów, a od 1444 r. – również tenutariuszem Wyczerpów. Musiał on cieszyć się niemałym zaufaniem kolejnych trzech władców: Władysława Jagiełły oraz Władysława Warneńczyka i Kazimierza Jagiellończyka, skoro trzykrotnie – i to w szczególnie trudnych dla państwa czasach – powierzano mu odpowiedzialną funkcję burgrabiego zamku królewskiego w Olsztynie: w latach 1429, 1441-1444 oraz 1454-1455. W 1436 r. nadano Służce polskie szlachectwo. Jest wysoce prawdopodobne, że to właśnie Jan Służka wzniósł warownię w Mirowie. Z racji swojego usytuowania i znacznych walorów obronnych, warownia ta mogła spełniać nie tylko rolę siedziby tenutariusza, ale i rolę strażnicy strzegącej przeprawy przez Wartę. W tym ostatnim charakterze mogłaby ona spełniać funkcje pomocnicze w stosunku do odległego o 10 km na południowy wschód zamku olsztyńskiego, którego burgrabią był Służka.
Inną postacią, która mogłaby mieć związek z budową warowni, był Wiernek z Pławniowic, tenutariusz Mirowa w latach 1405-1426. J. Laberschek wysunął też przypuszczenie, że budowniczym warowni mógł być książę Władysław Opolczyk, który w 1382 r. przekazał sprowadzonym przez siebie z Węgier paulinom warownię na Jasnej Górze i w związku z tym mógł widzieć potrzebę zbudowania sobie nowej siedziby obronnej w rejonie Częstochowy. Wiadomo, że Opolczyk przebywał w Mirowie w 1383 r.


Wstęp

Wolny.

Położenie i dojazd


Północna część woj. śląskiego. Zobacz na mapie.
Mirów to dzielnica Częstochowy, położona we wschodniej części miasta. Dojazd autobusami komunikacji miejskiej linii „18” i „33”.

GPS
Współrzędne geograficzne:

format D (stopnie):   N 50.824253°,  E 19.20713°
format DM (stopnie, minuty):   N 50° 49.45518',  E 19° 12.4278'
format DMS (stopnie, minuty, sekundy):   N 50° 49' 27.31'',  E 19° 12' 25.67''


Zdjęcia


Klikając w zdjęcie otrzymasz jego powiększenie w nowym oknie. Okno to można zamknąć kliknięciem w dowolny punkt POZA zdjęciem.

Częstochowa-Mirów - Skała z domniemanymi reliktami warowni. Widok od wschodu Częstochowa-Mirów - Domniemane relikty warowni. Widok od wschodu. Widoczne zarysy kopca i  wału obwodowego
Zdjęcia z jesieni 2000

Częstochowa-Mirów - Skała Balika z grodziskiem. Widok od strony wschodniej Częstochowa-Mirów - Widok od  płd.-zach. Strzałka wskazuje wykute w skale stopnie Częstochowa-Mirów - Wykute w skale stopnie Częstochowa-Mirów - Widok ogólny od płd.-zach. Od lewej: fosa zewn., wał obwodowy, centralny kopiec Częstochowa-Mirów - Widok ogólny od strony zach. Widać zarysy zewn. fosy oraz wału obwodowego Częstochowa-Mirów - Po prawej zewn. wał obwodowy. Po lewej fragment centralnego kopca Częstochowa-Mirów - Centralny kopiec grodziska. Widok od strony północno-wschodniej
Zdjęcia z wiosny 2006

Z lotu ptaka


Widok opisywanego obiektu (lub miejsca na którym stał) z satelity

Google Maps


Noclegi



Proponujemy wyszukanie noclegu w opisywanej miejscowości lub jej okolicy w serwisach noclegowych. Oferty cenowe online są zwykle atrakcyjniejsze niż rezerwacje telefoniczne!


oferta noclegowa

Miniforum

Powrót na górę

Zapraszam do przesyłania swoich wypowiedzi i komentarzy odnośnie opisywanego zamku. Ukazują się one na stronie od razu po wpisaniu do formularza.

Ostatnie wpisy

  • Górka Balika       Autor:  agrojura      Data:  2011-11-15 22:58:57
    Wita, i wszyscy "archeolodzy to jedna wielka ściema! ja tam zbieram gdzie chce i mam to gdzieś. Ruszcie ludzie rozumy! archeo w Polsce to złodzieje !!
  • Re: Re: Górka Balika...czy sa tam jakies fanty ?       Autor:  bobek      Data:  2011-07-04 21:09:27
    Bo archeolodzy wszędzie i wszystko wykopią i zaniosą do muzeów buahahaha archeolodzy są tylko jak drogę budują i coś znajdą a tak żeby z własnej inicjatywy coś zrobić to już się leniom nie chce!!! Tacy są archeolodzy!! A wejdzcie do domu archeologa to zobaczycie ile te złodzieje archeolodzy mają fantów!
  • Re: Górka Balika...czy sa tam jakies fanty ?       Autor:  Do Ralfa      Data:  2010-09-16 15:08:25
    Tak, tam właśnie jest historia, która powinna być zbadana przez ludzi do tego uprawnionych i zgodnie z prawem. Wy hieny chodząc z waszymi wykrywaczami niszczycie często stanowiska archeologiczne, które często są później nie do odczytania. Zabieracie wszystkie rzeczy dla siebie (czyt. kradniecie), a zabytki powinny być w muzeum.     Baranie





Powót do strony startowej
Powrót do strony startowej

(c) 2001-2017 BD - KONTAKT
Wszelkie prawa do własnych zdjęć i tekstów zastrzeżone, nie mogą być one wykorzystywane bez mojej zgody. Nie udzielam pozwolenia na kopiowanie opisów.